چالش‌های حقوق روستائیان درآب کشاورزی ( با نگاهی به پروژه آب کشاورزی روستای برمامیون دراستان کهگیلویه و بویراحمد)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشجوی دکترای حقوق عمومی دانشگاه آزاد شیراز/دانشکده حقوق و علوم سیاسی

چکیده

بعد ازخانواده، روستا با اهمیت­ترین کانون زندگی، شالوده اجتماع و مرکز فعالیت­ها و تولیدات کشاورزی است. کشور ما متکی بر تولیدات کشاورزی است و کشاورزی حق یا ارزش اساسی برای روستائیان ایجاد می­کند. بنا­بر­این روستائیان درحق بهره­برداری از آب کشاورزی پیش ازهمه و بیش ازهمه در اولویت و استحقاق می­باشند. این تحقیق با روش توصیفی- تحلیلی و گردآوری اطلاعات به روش اسنادی و در موارد جزئی به صورت پیمایشی با این هدف صورت گرفته است که آیا حقوق روستا و روستائیان در آب کشاورزی از جایگاه علمی، منطقی، غیر­مقطعی و عادلانه برخوردار است؟. نتیجه کلی تحقیق این است که در وضع حاضر، حقوق روستائیان درآب کشاورزی از مبانی و سیاست­های متعارضی رنج می­برد و قوانین عرفی و شرعی روشنی آن را پشتیبانی نمی­کند. در نتیجه حقوق روستائیان بر آب کشاورزی نظام­مند و هدفدار نیست. پروژه ملی آب کشاورزی روستای برمامیون نیز در گرو سیاست آتی دولت و وعده­های انتخاباتی است. راهکار این مقاله در وهله نخست، ایجاد قانون جامع نظام اختصاصی آب کشاورزی روستا­ها، در وهله بعدی دموکراتیزه کردن نظام اداری ایران یعنی انتخاب، نظارت و عزل مدیران و رؤسای ادارات مختلف محلی به وسیله جامعه نخبگان منتخب مردم محل است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Challenges of Rural Rights in Agricultural Water (Looking at the Agricultural Water Project of Barmayoon Village in Kohgiluyeh and Boyer Ahmad Province)

نویسنده [English]

  • moorbakhsh ریاحی
PhD Student of Law, Shiraz Azad University / Faculty of Law and Political Science
چکیده [English]

The village, after the family, is the most important center of life, the foundation of society and the center of agricultural activity and production. Our country also relies on agricultural products and agriculture creates a value or a basic right for the villagers. Therefore, the villagers are entitled to the use of agricultural water first and foremost and in the first place. Therefore, this research has been done by descriptive-analytical method and data gathering by documentary method and in some cases it has been surveyed with the aim of whether the rights of villagers and peasants in agricultural water have a scientific, rational, impartial and equitable status. The overall conclusion of the study is that in the present situation, the rights of peasants in agricultural water suffer from conflicting principles and policies and do not support its clear customary and religious laws. As a result, the rights of the villagers to agricultural water are not systematic and targeted. The national agricultural water project in Barmayoun village is also in line with the government's future policy and election promises. The solution of this article is firstly to create a comprehensive law on the system of rural agricultural water, and then to democratize the Iranian administrative system, namely the election, supervision and dismissal of various local administrations and heads by the elite community of local people.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Water Rights
  • Government Policy
  • Barmamion village
  • land ownership
احمدی، م. و بدیسار، ن.1395.حق بر آب در نظام بین المللی حقوق بشر.حقوق محیط زیست.2: 50-38.

احمدیان م.1396. اسلام و حقوق شهروندی و ضمانت های اجرایی آن.1. کلیات. نشراحسان.21

ازکیا، م. و رستمعلی زاده، و.1393.جنبه های اجتماعی نظام آبیاری در ایران.انسان شناسی. 21(11-43).

اسماعیلی، م. رحیمی، ا.1397.ماهیت اموال خارج ازحاکمیت دولت ها از منظر فقه امامیه. حقوق اسلامی.57 (7-42).

افراخته، ح. وحجی پور، .م.1392.خزش شهری و پیامدهای آن در توسعه پایدار روستایی.جغرافیا. 39 (158-185).

افشار، ز.1385.سود پایین پیامد کوچک شدن اراضی. روزنامه ایران. ۳۵۱۰. چهار‌شنبه ۸ آذر.

الحرانی ا.1382.تحف العقول؛ ترجمه صادق حسن زاده.1. انفال. 15

امیری، ع. و جمشیدی، ا. 1398. مطالعات حقوق بررسی حقوقی اصلاحات ارضی و نتایج آن پیش از پیروزی انقلاب و پس از آن.30 (1-10).

اندیشکده تدبیرآب ایران. 1396. قانون جامع آب؛ بایسته ها و مؤلفه ها.1.دبیرخانه اندیشکده.

ایران منش م. 1394. مفهوم شهروندی.1. پیش گفتار. نگاه معاصر. 42.

بروجردی ح. 1392. منابع فقه شیعه. ج23. 1. فرهنگ سبز.

 

بلالی، م. کئولارتز.، ژ و کورتهالز.، م. 1389. مدیریت بازتابی اراضی و آب در ایران. ارتباط فناوری، حکمرانی و فرهنگ. پژوهش آب در کشاورزی.2(73-979).

بیات، پ.، ص. م.، ک.، ا.، ب.، م. و ک، ع.1394.مفهوم نهاد آب و نگاهی به تجربه اصلاحات نهاد آب در سایر کشورها. سیاست های راهبردی و کلان.11(115-138).

تاتار، م. ع.، پ.، و احمدوند.، م.1397. مدیریت تضاد آب کشاورزی در حوزه آبخیز گاوشان. علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران. 1(91-111).

چلبی، ف.، م.، ق و آقاپور.، ک. 1396.تحلیلی بر جایگاه نظم عمومی در نظام حقوقی ایران. قضاوت. 91(89-120).

جعفری ندوشن، ع.1395. تعادل بخشی منابع آب در پرتو تعدیل مالکیت خصوصی حق بهره برداری. مطالعات حقوق انرژی.1(50-31).

جمالی، ص.1396. اصول حقوقی حاکم بر حکمرانی آب و خلأهای آن در نظام حقوقی ایران. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشکده حقوق دانشگاه تهران.

حاتمی، ع.، نوربخش، س.1398. بازسازی معنایی بحران آب در شرق اصفهان براساس نظریه زمینه ای. جامعه شناسی کاربردی.1(123-142).

حسینی بهشتی، م.1372. شناخت نظام تعاون در ایران. تعاون.22(6-9).

حیدری، ن. 1393. ارزیابی شاخص بهره وری آب کشاورزی و عملکرد سیاست ها و برنامه های مدیریت آب کشور در این زمینه. مجلس و راهبرد. 77(177-199).

خمینی ر. 1368-1279. حکومت اسلامی و ولایت فقیه. ج5. نشرآثار امام خمینی.

رضایی، پ.، قهرمانی، ن.1395. اثرات پراکندگی و خرد شدن اراضی کشاورزی بر اقتصاد روستایی. اقتصاد فضا و توسعه روستایی. 4 (123-140).

رضایی زاده، م.، احمدی،ی. 1388.مبانی حق دسترسی شهروندان به اسناد و اطلاعات دولتی. حقوق و علوم سیاسی.4( 13-34).

رحیمی سوره ص.، .1393. تحلیل مدیریت آب کشاورزی و راهکارهای بهینه. ماهنامه غدک.2(10-27).

روح الامینی م.1397. آسیب شناسی قوانین ایران در قبال صیانت و حفظ منابع آب های سطحی و زیر زمینی. مطالعات حقوق انرژی.1 (61-90).

زارعی، م.، بهنیا.م. 1390. تاملی بر امکان اعمال اصل انتظار مشروع در دیوان عدالت اداری. راهبرد. 61 (153- 189).

ساردوئی نسب، م.1388. نگرشی بر مبانی نظری حقوق تعاون در ایران. حقوق خصوصی.15(129– 160).

سازمان امور اراضی.1381. مجموعه قوانین و مقررات اصلاحات ارضی.جزوه آموزشی.1(1-84).

سجاسی قیداری، ح.، صادقلو.، ط. و شکوری فرد. ا.1395. سنجش سطح دارایی های معیشتی در مناطق روستایی با رویکرد معیشت پایدار. پژوهش و برنامه ریزی روستایی.1(197-215).

صادقی، ح.، آسایش، ح.1395. تشکیل بازار آب از دیدگاه اقتصاد اسلامی. اقتصاد و بانکداری اسلامی.15(71-92).

صورت مشروح مذاکرات مجلس بررسی نهایی قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.1364.ج1، مجلس شورای اسلامی.1

طالب، م. 1374.طرحی برای مدیریت روستایی. تحقیقات جغرافیایی.39(3-23).

طالشی، م. و کفاش.، ح.1397. تأثیر سیاست گذاری و سرمایه گذاری دولت در کاهش اثرات بحران آب در مناطق خشک و نیمه خشک. منابع طبیعی ایران.1(133-157).

طباطبایی م. 1390. تفسیر المیزان ج 2. ترجمه باقر موسوی همدانی.حوزه علمیه قم.5.

عباسی، ر. 1395. بررسی ناکارآمدی سیاست جنایی ایران در صیانت از اراضی ملی. مرکز تحقیقات منابع آب دانشگاه شهرکرد(1-16).

عسگری، ر.، محمودی، س.1391. نقش کشاورزی پایدارو سلامت اگرواکوسیستم ها در توسعه روستایی پایدار. همایش ملی توسعه روستایی. رشت. دانشگاه گیلان.

غفاری، غ.1383. ساختار اجتماعی جامعه روستایی ایران. نامه پژوهش فرهنگی.9 (121-146).

فراهانی فرد، س،1385. بهره برداری از منابع طبیعی در نظام اقتصادی اسلام. اقتصاد اسلامی. 21(13-44)

فریادی، م. 1397. نقش حقوق عمومی در کنترل مصرف آب. مطالعات حقوقی.1(161-197).

قائمی، آ.1395.تدوین الگوی آموزش محیط زیست برای تقویت حکمرانی پایدار منابع آب کشور با تأکید بر مشارکت های مردمی. مطالعات توسعه اجتماعی- فرهنگی.2(133-157).

کریمی، ع.1378. مالکیت دولت نسبت به آبهای عمومی و اراضی وابسته به آن. حقوق و علوم سیاسی تهران1 (59-67).

محمدی دینانی. م.، مولایی.، ی.، و محمد ابراهیم.، ب.1397.اصل بهره برداری معقول از منابع آب در حقوق بین الملل آب و رویه مورد عمل در ایران. مطالعات حقوق عمومی.3(569-581).

محمدی نژاد ق.، وصلاحی کجور.، م.1393.بهره مندی از اراضی بایر راهی برای توسعه اشتغال و تولید ثروت در مسیر پیشرفت منصف. سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور.3(1-9).

 

مرادی طادی، م.1396.آب و سیاست ؛ نگاهی به فرایند سیاسی شدن آب، مطالعات میان رشته ای در علوم انسانی.4 (71-90).

مرسلی، ا.، حیدری.، ن. زارع.، ع. و ح.، ح.1397. مدل سازی تأثیر عوامل زیرساختی در ارتقاء بهره وری آب کشاورزی ایران. پژوهش آب در کشاورزی. ج32 .2(71-90).

مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی.1391. بررسی تطبیقی و آسیب شناسی ساختار حاکمیتی مدیریت آب در ایران و ارائه ساختار مطلوب.

مطیعی لنگرودی، ح.1390. تأثیر بازگشت مهاجران به روستاها در بهبود معیشت ساکنان. پژوهش های جغرافیای انسانی.78 (67-83).

مظفری، خ.، ح.، و ایزدی فر.، ع. 1398. مبانی و منابع حقوقی واگذاری اراضی ملی به بخش خصوصی درعرصه کشاورزی. حقوق اداری.19(239-263).

ملایی توانی، ع.1382. مبانی اقتصادی حکومت اسلامی.کتاب ماه.73و74 (63-67).

منان رئیسی، م.1395. واکاوی تمایز ماهوی مدینه (شهر) و قریه (روستا) در ادبیات قرآنی. باغ نظر.40(19-26).

منتظرقائم، م.1393.حقوق شرعی فقرا. دیدگاه های حقوق قضایی.67 (165-192).

منصوریان، م.1394.شرح مبسوط قانون اساسی.شرح اصل44 قانون اساسی. پژوهشکده شورای نگهبان.

مهوری، م1380.حفظ نظام (1).حکومت اسلامی.20 (104-142).

میرمحمدصادقی ،ح. رجبعلی، ا. 1396. تحلیل جرم زمین خواری از منظر حقوق کیفری ایران. حقوقی دادگستری.97 (53-77).

نسوان بیگی، ح. 1376.اصلاحات ارضی جمهوری اسلامی ایران. 15 خرداد. 25(57 -80).

نوروزی، ق.1397. تأملی بر چالش های حقوقی مالکیت آب درحوزه زاینده رود از منظر حقوق عمومی. مطالعات حقوق عمومی.4 (867-886).

ورعی ج.1385. مبانی و مستندات قانون اساسی به روایت قانونگذار.دبیرخانه مجلس خبرگان رهبری.1.

ویژه، م.1383. مفهوم اصل برابری درحقوق عمومی نوین. حقوق اساسی.2(213-252).

هاشمی شاهرودی، م.1385. شورای تأمین استان اصفهان.نشریه سند سازمان ثبت اسناد و املاک کشور.19(3).

هداوند م.1394.حقوق اداری تطبیقی، ج2. 5. نشر سمت.

همایون، م.1394. ملک عظیم. مهدویت و تمدن در قرآن کریم. مشرق موعود. 34(5-11).