نقش آبیاری در نظام‌های مختلف بهره‌برداری در مناطق چای‌کاری

نویسندگان

1 دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان

2 پژوهشگر مرکز تحقیقات چای کشور

3 استادیار گروه علوم اجتماعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان

چکیده

در مناطق چای‌کاری کشور، انجام آبیاری، پذیرش سامانه­های نوین آبیاری، کوچکی ‌و پراکندگی قطعات چای‌کاری، کمبود‌ دانش فنی، بالا بودن هزینه‌های تولید، پایین بودن عملکرد و کاهش درآمد چای‌کاران از ‌اثرهای انعکاسی نوع نظام‌های بهره‌برداری در فعالیت چای‌کاری است. هدف از پژوهش حاضر، یافتن الگوی بهره‌برداری مناسب از نظر آبیاری با مطالعه عملی نظام‌های بهره‌برداری مختلف در مناطق چای‌کاری بود. در این مطالعه، از دو روش مطالعه کتابخانه‌ای و تحقیقات میدانی استفاده شد. روش نمونه‌گیری‌، تصادفی خوشه‌ای بوده که با استفاده از فرمول کوکرا‌ن، حجم و تعداد نمونه در جامعه موردبررسی مشخص شد. از طریق پرسش‌نامه رابطه بین آبیاری به‌عنوان متغیر مستقل با میزان عملکرد به‌عنوان متغیر وابسته در نظام‌های مختلف بررسی شد. سپس با استفاده از آماره­های توصیفی و استنبا‌طی و از طریق آزمون تو‌کی داده‌ها تجزیه‌وتحلیل شدند. در هر سه‌نظام، باغ‌های چای آبیاری شده از عملکرد بالاتری برخوردار بودند. از سه‌نظام شناسایی‌شده در مناطق چای‌کاری (دهقانی، تعاونی مشاع و تجاری)، بیش‌ترین عملکرد با عنایت به ارزیابی متغیر مستقل مذکور، متعلق به نظام تعاونی مشاع بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Role of Irrigation in Different Operating Systems in Tea Growing Areas

نویسندگان [English]

  • Muhammad Karim Motamed 1
  • Hojatollah Alavy-Salkuyeh 2
  • Hoda Hallajzadeh 3
1 Associate Professor, Department of Agricultural Economics, Faculty of Agricultural Sciences, University of Guilan, IRAN
2 Researcher of Tea Research Institute of IRAN
3 Assistant Professor, Department of Social Sciences, Faculty of literature and Humanities, University of Guilan, IRAN
چکیده [English]

In tea cultivation areas, irrigation, adapting new irrigation systems, small and distributed lands, low technical knowledge, high cost of production, low yield and low income of tea farmers reflects the effect of production system in the country. In this research, to achieve a proper production pattern regarding irrigation aspect, practical investigation of production systems in tea growing regions was conducted. In this project two methods of library and field research were used. Style of sampling was cluster randomly using the Kokran formulae to find out volume and number in the society. By filling the questionnaire, relation between irrigation as independent variant and yield as dependent variant in different production systems were investigated. Then, data were analyzed with using of descriptive and inference statistics (Tuki test). In all three systems, irrigated gardens got more yield. Out of three identified systems in tea growing regions (rural, common cooperative and commercial), the maximum yield was belong to the common cooperative system regarding the mentioned variable.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Tea
  • Production System
  • irrigation
اخوت، م. و وکیلی، د. 1377. چای (کاشت، داشت و برداشت)، انتشارات فارابی، تهران. 306 صفحه.

ادهم، س.ع. 1382. چای از نگاه کشاورزی صنعت و بازرگانی در ایران و جهان. انتشارات سخن‌گستر، مشهد. 378 صفحه.

ازکیا، م. 1365. جامعه­شناسی توسعه و توسعه‌نیافتگی روستایی ایران. انتشارات اطلاعات، تهران. 410 صفحه.

ازکیا، م. 1364. مقدمه‌ای بر جامعه­شناسی توسعه روستایی تهران. انتشارات اطلاعات. تهران. 274 صفحه.

ازکیا، م. 1375. جامعه­شناسی توسعه روستایی در ایران. انتشارات اطلاعات، تهران.

ازکیا، م. 1382. تحلیل مبانی و نظریه­های نظام بهره­برداری و روند تحول آن‌ها با تأکید بر جامعه روستایی ایران. مجموعه مقالات اولین همایش نظام­های بهره­برداری کشاورزی در ایران، چالش­ها و چاره­ها. تهران: معاونت ترویج و نظام‌های بهره­برداری وزارت کشاورزی، انتشارات موسسه فرهنگی هنری شقایق روستا.

حسن‌پور، م. 1377. چای­کاری و فن­آوری چای. انتشارات دانشگاه گیلان. 130 صفحه.
کلانتری، خ. 1385. پردازش و تحلیل داده­ها در تحقیقات اجتماعی – اقتصادی. انتشارات شریف. تهران. 388 صفحه.

سیدعباس­زاده، م. 1380. روش‌های عملی تحقیق در علوم انسانی. دانشگاه ارومیه. 509 صفحه.

صندوق مطالعاتی نظام­های بهره­برداری کشاورزی ایران. 1371. سیمای مالکیت اراضی مزروعی ایران. صفحات 128و 124.

عبدالهی، م. 1377. نظام­های بهره‌برداری، دفتر طراحی نظام بهره‌برداری، وزارت کشاورزی

ثنایی، ک. 1383. فرهنگ جمعیت فعال آبادی­های استان گیلان بر اساس تقسیمات سال 1382. رشت: سازمان مدیریت و برنامه­ریزی استان گیلان، معاونت آمار و اطلاعات، نشریه شماره 342.

نوری‌نائینی، م.، ازکیا، م.، توفیق، ف.، ملکانیان، ع و مهاجر، س. 1366. نظام­های بهره­برداری در کشاورزی ایران. صندوق مطالعاتی توسعه کشاورزی بانک کشاورزی، گزارش نهایی طرح پژوهشی، جلد اول صفحات 10 تا 25.

Baruah, S., Saikia, G.K. and Deka, A. 2007. Plantation crops in north eastern India: constraints and strategies. (Available on: http:// www.tea.com /articles. Hml).

Farrell, D. 2008. Tea in China. (Available on:http.// www.tea muse.com/ articles.html).