پاسخ رشد نهال‌های صنوبر دلتوئیدس (Populus deltoides Bartr. ex Marsh) به رژیم‌های مختلف آبیاری در استان گیلان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ‌ارشد، جنگل‌شناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‌سرا، ایران.

2 دانشیار، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‌سرا، ایران.

3 دانشیار، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‌سرا، ایران

4 دانش‌آموخته دکتری، جنگل‌شناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‌سرا، ایران.

چکیده

مطالعه حاضر با هدف بررسی اثر رژیم­های مختلف رطوبتی بر برخی ویژگی­های کمی نهال­های گونه سریع­الرشد صنوبر دلتوئیدس در استان گیلان انجام شد. کاشت قلمه­ها در قالب طرح آماری کاملاً تصادفی با چهار تیمار و پنج تکرار انجام شد. سه سطح آبیاری شامل20%، 40% و 60% رطوبت اشباع خاک موجود در هر گلدان شامل 5/187، 375 و 570 میلی­لیتر آب برای 5/2 کیلوگرم خاک و تیمار شاهد (بدون آبیاری دستی) با فواصل سه‌روزه از ابتدای بهار تا پایان تابستان بر روی نهال­ها اعمال گردید. در انتهای دوره ارتفاع نهال­ها با استفاده از خط­کش، قطر یقه با استفاده از کولیس، وزن‌تر ساقه و ریشه به­وسیله ترازو، زی­توده ساقه و ریشه با خشک‌کردن در آون و توزین، طول ریشه­ها به کمک کاغذ رسم و تعداد برگ­ها با شمارش تعیین و با آزمون تجزیه­ واریانس یک­طرفه مورد آزمون قرار گرفت. نتایج نشان داد که بیشترین میانگین ارتفاع با 2/94 و 90 سانتی­متر، بیشترین قطر یقه با 3/8 و 73/7 میلی­متر، بیشترین طول ریشه با 463 و 425 سانتی­متر، بیشترین تعداد برگ با 12 و 9 عدد، بیشترین وزن‌تر ساقه با 37 و 34 گرم و بیشترین زی­توده ساقه نهال­های مورد بررسی با 18 و 16 گرم مربوط به تیمار 40 و 60 درصد بوده است و بین این دو تیمار اختلاف معنی­داری مشاهده نشد. همچنین بیشترین نسبت زی­توده ساقه به ریشه به میزان 2/3 در مورد تیمار 40 درصد به­دست آمد. با توجه به نتایج مطالعه حاضر، حد بهینه آبیاری نهال­های مورد مطالعه به میزان 40 درصد رطوبت اشباع خاک تعیین شد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Respond of Populus deltoides Bartr. ex Marsh seedlings to various soil moisture regimes in Guilan province

نویسندگان [English]

  • sara moeinifar 1
  • ali salehi 2
  • mehrdad ghodskhah daryaei 3
  • abouzar heidari safari kouchi 4
1 M.‌Sc. graduate, Silviculture and Forest Ecology, Faculty of Natural Resources, University of Guilan, Sowme`eh Sara, I.R. Iran
2 Associate Professor, Faculty of Natural Resources, University of Guilan, Sowme`eh Sara, I.R. Iran.
3 3Associate Professor., Faculty of Natural Resources, University of Guilan, Sowme`eh Sara, I.R. Iran
4 Ph.D graduate, Silviculture and Forest Ecology, Faculty of Natural Resources, University of Guilan, Sowme`eh Sara, I.R. Iran.
چکیده [English]

Current study was carried out by the aim of investigating the effect of different degrees of irrigation on some quantitative characteristics of eastern cottonwood (Populus deltoides Bartr. ex Marsh) seedlings in Guilan province. The cuttings were planted in a completely randomized design with four treatments and five replications. Three irrigation levels including 20%, 40% and 60% of soil saturated moisture content in each pot including 187.5, 375 and 570 ml water for 2.5 kg soil and control treatment (without manual irrigation) every three days applied on seedlings form the beginning of spring to end of summer. At the end of the period, height of seedlings using ruler, collar diameter using caliper, stem and root fresh weight by scale, stem and root biomass by drying in oven, root length using graph paper, the number of leaves by counting were measured for all treatments and examined by one-way analysis of variance (ANOVA) test. The results showed that the highest mean of seedlings height (with 89 cm), maximum mean of collar diameter (with 8.28 mm), highest mean of stem fresh weight (with 37 g), highest mean of root length (462 80 cm), the highest mean of leaf number (with 10.23) was related to 60% treatment. The highest mean of root fresh weight and the highest stem and root biomass were observed at 40% with 4.26, 14.05 and 1.62 grams, respectively. The optimum amount of poplar seedlings irrigation was also determined by 40%.

کلیدواژه‌ها [English]

  • irrigation interval
  • cutting
  • collar diameter
آتش نما، ک.، گلچین، ا. و موسوی کوپر، ع.ا. 1396. اندازه­گیری تغییرات مخازن فعال کربن آلی و برخی از خصوصیات خاک درختان جنگلی شمال ایران (پژوهش موردی: ایستگاه تحقیقات بذر و نهال گونه‌های جنگلی شلمان، استان گیلان. مجله پژوهش‌های حفاظت آب و خاک. 24 (1): 119-103.
اگوان، ف.، بصیری، ر.، اعتماد، و. و قاسم‌پور ق.ا. 1397. اثر زمان قلمه‌گیری، طول قلمه و هورمون بر ریشه‌زایی و جوانه‌زنی قلمه‌های بنگرو (Vitex pseudo-negundo). تحقیقات جنگل و صنوبر ایران. 26 (1): 47-36.
پیرو، ص.، سوسنی، ج.، جلیلوند، ح. و پیری کیا، م. 1396. ارزیابی رشد درختان با استفاده از دو روش آبیاری قطره ای و کرتی. مجله پژوهش­های گیاهی. 30 (2):290-280.
ثقفی، ف.، طاهری، ک. و قربان زاده، ن. 1398. بررسی تأثیر گونه‌ها و کلن‌های مختلف صنوبر بر شاخص‌های زیستی خاک در شمال ایران. جنگل و فرآورده های چوب. 72 (3): 235-227.
 حیدری صفری کوچی، ا. و رستمی­شاهراجی ت. 1397. صنوبرکاری و نقش آن در ترسیب کربن. انتشارات سپید رود، رشت، ایران، 180ص.
ساسانی‌فر، س.، علیجانپور، ا.، بانج شفیعی، ع.، اسحاقی راد، ج. و مولایی، م. 1397. تأثیر مدیریت مبتنی بر حفاظت بر ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی خاک جنگل‌های ارسباران. تحقیقات جنگل و صنوبر ایران،. 26 (1): 117-104.
علیزاده، ا. 1378. رابطه بین آب، خاک و گیاه. ترجمه، انتشارات مشهد، ایران، 744 ص.
علیزاده انارکی، ک.، لشگرآرا، ف. و کیادلیری، ه. 1391. عوامل اقتصادی-اجتماعی مؤثر بر توسعه صنوبرکاری در استان گیلان (مطالعه موردی: شهرستان صومعه‌سرا). تحقیقات جنگل و صنوبر ایران. 20 (2): 356-346.
کلاگری، م.، قاسمی، ر.ا.، اسدی، ف.، باقری، ر. 1397. بهبود عملکرد چوب برخی ارقام صنوبر از طریق جست‌گزینی در دورۀ دوم برداشت در کرج. جنگل ایران. 10 (1): 88-79.
محمدی، ز.، آزادی، پ.، قنبری جهرمی، م.، غالبی، س. 1398. ارزیابی مقاومت به تنش کم آبی در گل ماهور (Verbascum thapsus) و معرفی آن به‌عنوان یک گیاه زینتی در فضای سبز شهری. نشریه پژوهش‌های تولید گیاهی، 20 (6): 243-227.
 یوسفی، ب. و مدیر رحمتی، ع. 1397. ارزیابی رشد و تولید ارقام صنوبر (Populus nigra) تاج‌بسته تحت یک دوره تنش شدید خشکی در پوپولتوم مقایسه‌ای سنندج .تحقیقات جنگل و صنوبر ایران. 26 (2): 290-276.
Cañete-Salinas, F., Zamudio, M., Yañez, J., Gyenge, H., Valdé, C., Espinosa  Jara-Rojasf ,F., Venegasg, J., Retamalg, L. and Acevedo-Opazoa, C. 2019. Responses in growth and physiological traits in two Populus × canadensis clones (‘I-214’ and ‘I-488’) submitted to different irrigation frequencies in central Chile. Forest Ecology and Management. 449: 1-7.
González-González, BD., Oliveira, N., González, I., Cañellas, I. and Sixto, H. 2017. Poplar biomass production in short rotation under irrigation: A case study in the Mediterranean. Biomass and Bioenergy. 107: 198-206.
Heidari Safari Kouchi, A., Moradian Fard, F., Rostami Shahraji, T. and Iranmanesh, Y. 2017. Biomass and carbon allocation of 10-years-old poplar (Populous alba L.) plantations of west Iran. Forest Research. 6(2):1-13.
Iranmanes, Y., Sohrabi, H., Sagheb-Talebi, KH., Hosseini, S.M. and Heidari Safari Kouchi, A. 2019. Biomass, Biomass Expansion Factor (BEF) and Carbon Stock for Brant's Oak (Quercus brantii Lindl.) Forests in West-Iran. Annals of Silvicultural Research. 43­(1): 15-22.
Nelson, N.D., Meilan, R., Berguson, W.E., McMahon, B.G., Cai, M. and Buchman D. 2019. Growth performance of hybrid poplar clones on two agricultural sites with and without early irrigation and fertilization. Silvae Genet. 68: 58-66.
Olsen, S.R., Cole, C.V., Watanabe, F.S. and Dean, L.A. 1954. Estimation of available phosphorus in soils by extraction with sodium bicarbonate. U.S. Department of Agriculture. Circular, 939p.
Paul, S., Wildhagen, H., Janz, D. and Polle, A. 2018. Drought effects on the tissue- and cell-specific cytokinin activity in poplar. Aob Plants. 10(1): 1-18.
Song, J., Wang, Y., Pan, Y., Pang, J., Zhang, X., Fan, J. and Zhang, Y. 2019. The influence of nitrogen availability on anatomical and physiological responses of Populus alba x P-glandulosa to drought stress. BMC Plant Biology. 19­(1): 1-12.
Yan, XL., Dai, TF. and Jia, LM. 2018. Evaluation of the cumulative effect of drip irrigation and fertigation on productivity in a poplar plantation. Annals of Forest Science. 75(5): 1-12