اثر توأم رژیم‌های آبیاری و عمق کار‌گذاری لوله‌های قطره‌چکان‌دار بر بهره‌وری آب کلزا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات فنی و مهندسی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج

2 3. استادیار پژوهش، بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کرمان، سازمان تحقیقات، آموزش

3 دانشیار، مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

4 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی آب، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران

چکیده

هدف از این طرح بررسی اثر توأم رژیم‌های آبیاری و عمق کار‌گذاری لوله‌های قطره‌چکان‌دار بر بهره‌وری آب کلزا بود. اثر رژیم‌های مختلف آبیاری (I) در همه صفات مورد بررسی در کلزا (عملکرد دانه، وزن هزار دانه، تعداد غلاف، طول غلاف، تعداد شاخه فرعی) و بهره‌وری آب تاثیر معنی‌داری داشت (P <0.01). افزایش عمق لوله قطره‌چکان‌دار تاثیر منفی در عملکرد و اجزای عملکرد کلزا و بهره‌وری آب داشت، به‌طوری که بیشترین میزان هر کدام از صفات نامبرده در عمق D1 (30 سانتی‌متر) مشاهده شد. نتایج به دست آمده در هر دو سال پژوهش نشان داد که تیمار 100 درصد نیاز آبی، بیشترین عملکرد را در بین تیمارهای رژیم‌های مختلف آبیاری به خود اختصاص داد. اختلاف‌های 21 و 59 درصدی در سال اول و 22 و 8/58 درصدی در سال دوم بین تیمارهای 75 و 50 درصد نیاز آبی با تیمار 100 درصد نیاز آبی گویای این برتری می‌باشد. بیشترین بهره‌وری آب در هر کدام از اعماق کار‌گذاری لوله قطره‌چکان‌دار به تیمار 75 درصد نیاز آبی اختصاص یافت. به نظر می‌رسد علی‌رغم مصرف کمتر حجم آب در تیمار 75 درصد نیاز آبی، عملکرد حاصل شده از این تیمار باعث بالا رفتن بهره‌وری آب نسبت به تیمار 100 درصد نیاز آبی گشته است. با توجه به این‌که عمق‌های 30 و 40 سانتی‌متری لوله‌های قطره‌چکان‌دار زیر‌سطحی تأثیر زیادی بر صفات مورد مطالعه نداشتند، اما با در نظر گرفتن این نکته که با قرار دادن قطره‌چکان‌دار زیر‌سطحی در عمق 40 سانتی‌متری می‌توان عملیات شخم را به اعماق گسترش داد، انتخاب بهتری می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Interaction of irrigation regimes and drip-line installation depth on Rapeseed water productivity

نویسندگان [English]

  • Nader Kouhi 1
  • Hamid Najafi Nejad 2
  • hossain dehghanisanij 3
  • Elahe Kanani 4
1 Assistant Professor, Agricultural Engineering Research Institute (AERI), Kerman Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO),Kerman, Iran.
2 3. Assistant Professor, Seed and Plant Improvement Research Department, Kerman Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO),Kerman, Iran.
3 Associate Professor, Agricultural Engineering Research Institute (AERI), Agricultural Research Education, and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran
4 4. Ph.D Candidate, Department of water engineering, Imam Khomeini International University, Ghazvin, Iran
چکیده [English]

The aim of this study was to investigate the interaction of irrigation regimes and drip-line installation depth on Rapeseed water productivity. The results showed that the effect of different irrigation regimes (I) on all studied traits in Rapeseed (grain yield, 1000-seed weight, number of pods, pod length, number of branches) and water productivity had a significant effect (P <0.01). Increasing the drip-line depth had a negative effect on the Rapeseed yield, yield components and water productivity. So that, the highest amount of each of the mentioned traits was observed at a depth of D1 (30 cm). Differences of 21 and 59% in the first year and 22 and 58.8% in the second year between I2 and I3 treatments with I1 treatment indicate this superiority. The highest water productivity in each of the drip-line depth was allocated to the I2 treatment. It seems that despite the lower consumption of water in the I2 treatment, the performance obtained from this treatment has increased the water productivity compared to the I1 treatment. The interaction effects of different irrigation regimes and drip-line depth showed no significant effect on yield, yield components and water productivity. Considering that the drip-line depth of 30 and 40 cm did not have much effect on the studied traits, however, it is a better choice considering that by placing irrigation pipes at a depth of 40 cm, plowing operations can be extended to depths.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Deficit irrigation
  • Irrigation regime
  • Rapeseed yield
  • Subsurface Drip
  • Water productivity
اخوان، ک. 1394. کاربرد سیستم آبیاری قطره‌ای نواری (تیپ) در زراعت گندم. نشریه فنی، شماره 83.
دهقانی­سانیج، ح. 1392. گزارش نهایی بررسی بیلان انرژی به‌منظور تبخیر-تعرق گیاه ذرت و اجرای آن در سیستم آبیاری قطره‌ای سطحی و زیرسطحی. موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی.
دهقانی­سانیج، ح.، کنعانی، ا.، حمامی، م. 1395. کاربرد سیستم آبیاری قطره‌ای زیرسطحی و پارامترهای مدیریت آن در زراعت ذرت. مجله مدیریت آب در کشاورزی. 3 (2): 52-39.
صداقتی، ن،. حسینی فرد، س. ج، و محمدی محمدآبادی، ا. 1391. مقایسه اثر دو سیستم آبیاری قطره‌ای سطحی و زیرسطحی بر رشد و عملکرد درختان بارور پسته. مجله آب‌وخاک 26 (3): 585-575.
کوهی چله­کران، ن.، دهقانی سانیج، ح.، علیزاده، ا. و کنعانی، ا. 1399. اثر توأم رژیم‌های آبیاری و کود نیتروژن بر تغییرات رطوبتی خاک و عملکرد ذرت دانه‌ای با سامانه آبیاری قطره‌ای تیپ. مجله آب‌وخاک مشهد. 33 (4): 563-549.
Abuarab, M., Mostafa, E. and Ibrahim, M. 2013. Effect of air injection under subsurface drip irrigation on yield and water use efficiency of corn in a sandy clay loam soil. Journal of advanced research. 4(6):493-499.
Albasha, R., Dejean, C., Mailhol, J.C., Weber, J., Weber, J., Bollègue, c. and Lopez, J.M. 2015. Performances of subsurface drip irrigation for maize under mediterranean and temperate oceanic climate conditions. 26th Euro-mediterranean Regional Conference and Workshops. 12-15 October 2015, Montpellier, France.
 
 
Allen, R.G., Pereira, L.S., Raes, D., and Smith, M. 1998. Crop evapotranspiration: guidelines for computing crop water requirements. FAO Irrigation and Drainage. No, 56. FAO, Rome.
Ayars, J.E., Fulton, A. and Taylor, B. 2015. Subsurface drip irrigation in California-Here to stay?. Agricultural Water Management. 157:39-47
Bozkurt, S., and Mansoroglu, G. S., 2011. The effects of drip line depths and irrigation levels on yield, quality and water use characteristics of lettuce under greenhouse condition. African Journal of Biotechnology. 10(17): 3370-3379
Cetin, O. and Bilget, L. 2002. Effects of different irrigation methods on shedding and yield of Cotton. Agricultural Water Management. 54: 1-15
Dos Santos, L. N. S., Matsura, E. E., Goncalves, I. Z., Bardosa, E. A. A., Nazario, A. A., Tuta, N. F., Elaiuy, M. C. L., Feitosa, D. R. C. and De Sousa, A. C. M. 2016. Water storage in the soil profile under subsurface drip irrigation: evaluation two installation depths of emitters and two water qualities. Agricultural Water Management. 170: 91-98
Douh, B. and Boujelben, A. 2011. Effects of surface and subsurface drip irrigation on agronomic parameters of maize (Zea mays L.) under Tunisian climatic condition. Journal of Natural Product and Plant Resources. 1(3):8-14.
Kosari, H., Dehghanisanij, H., Mirzaei, F. and Liaghat, A.M. 2013. Soil and canopy energy balances in a maize field with subsurface drip irrigation. IAHS-AISH publication. 278-282.
Lamm, F.R. 2016. Cotton, tomato, corn, and onion production with subsurface drip irrigation: A review. Transactions of the ASABE. 59(1):263-278.
Leonardo N.S. dos Santosa, Edson E. Matsura, Ivo Z. Gonc¸ alves, Eduardo A.A. Barbosa, Aline A. Nazário, Natalia F. Tuta, Marcelo C.L. Elaiuy, Daniel R.C. Feitosa, Allan C.M. de Sousa. 2016. Water storage in the soil profile under subsurface drip irrigation: Evaluating two installation depths of emitters and two water qualities, Agricultural Water Management, n170. 91-98.
Palacios-Díaz, M.P., Mendoza-Grimón, V., Fernández-Vera, J.R., Rodríguez-Rodríguez, F., Tejedor-Junco, M.T. and Hernández-Moreno, J.M. 2009. Subsurface drip irrigation and reclaimed water quality effects on phosphorus and salinity distribution and forage production. Agricultural water management. 96(11):1659-1666.
Sakthivadivel, R., de Fraiture, C., Molden, D.J., Perry C. and Kloezen, W. 1999. Indicators of land and water productivity in irrigated agriculture. International journal water resources development. 15: 161-179
Sander J.Z., and Bastiaanssen W.G.M. 2004. Review of measured crop water productivity values for irrigated wheat, rice, cotton and maize. Agricultural Water Management. 69 (2): 115-133.
Suarez-Ray, E. M., Choi, C. Y., William, B., McCloskey, B and David, M. K. 2006. Effects of chemical on root chemical on root intrusion into subsurface drip emitters. Irrigation and Drainage. 55: 501-509
Uribe, R. A. M., DE C. Gava, G. J., Saad, J. C. C. and Kolln, O. T. 2013. Ratoon sugarcane yield integrated drip irrigation and nitrogen fertilization. Eng. Agríc., Jaboticabal. 33 (6):1124-1133